Langs / naast (- iemand zitten)

Langs / naast (- iemand zitten)

Vraag

Wat is correct: De jongen die langs mij in de bioscoop zat, at een grote zak popcorn of De jongen die naast mij in de bioscoop zat, at een grote zak popcorn?

Antwoord

Combinaties als langs iemand zitten of langs iemand staan behoren niet tot de standaardtaal. In de standaardtaal gebruiken we in zulke gevallen meestal naast.

Toelichting

In de betekenis ‘aan de zijde van’ en ‘parallel met’ is langs in de meeste gevallen standaardtaal in het hele taalgebied.

(1) Overal waar de ronde voorbijkomt, staan mensen langs de weg te zwaaien.

(2) De auto’s stonden langs de kant van de weg geparkeerd.

In enkele delen van het taalgebied komt langs ook voor in de combinaties langs iemand zitten, staan of lopen. Hoewel ook hier de betekenis ‘aan de zijde van’ is, is dat gebruik van langs geen standaardtaal.

(3a) Toen Anna leerde rijden, zat haar man langs haar als instructeur. (geen standaardtaal)

(4a) Die man die de hele avond langs ons stond tijdens de receptie, kon enorm zeuren. (geen standaardtaal)

(5a) Ze liepen samen naar de kermis: Stan in het midden en zijn zonen langs hem. (geen standaardtaal)

Ook in zinnen als de volgende is langs geen standaardtaal.

(6a) Hun garage staat langs ons huis. (geen standaardtaal)

In de standaardtaal gebruiken we in zulke zinnen naast of een formulering als aan de zijde van.

(3b) Toen Anna leerde rijden, zat haar man naast haar als begeleider.

(4b) Die man die de hele avond naast ons stond tijdens de receptie, kon enorm zeuren.

(5b) Ze liepen samen naar de kermis: Stan in het midden en zijn zonen aan zijn zijde.

(6b) Hun garage staat naast ons huis.

Langs iemand lopen is wel correct als langs gebruikt is in de betekenis ‘voorbij’.

(7) Bob liep twee keer langs ons zonder ons te zien.

Zie ook

Aan / bij (de bushalte)
Langs daar / daarlangs
Langs de ene kant / aan de ene kant / enerzijds
Langs / via / door het raam
Langsheen / langs
Langs voor / aan de voorkant / van voren

Bronnen

Hendrickx, R. Langs. Geraadpleegd op 5 september 2012 via https://vrttaal.net/taaladvies-taalkwestie/langs.

Naslagwerken

Grote Van Dale (2005); Van Dale Hedendaags Nederlands (2006); Verschueren (1996); Koenen (2006); Woordenboek Correct Taalgebruik (2004), p. 152; Correct Taalgebruik (2006), p. 138; Taalwijzer (2000), p. 196; Stijlboek VRT (2003), p. 145; Vlaams-Nederlands woordenboek (2003); Het Witte Woordenboek Nederlands (2007); Prisma Handwoordenboek Nederlands (2009)

correctheid en betekenis,het juiste voorzetsel,woordgebruik



tao_adv (C)
1627
j
 grammatica,correctheid,voorzetsel,woordgebruik
Woord of woordcombinatie,Woordsoort,Hoofdrubriek
Hoofdrubriek:woordgebruik;Woord of woordcombinatie:correctheid;Woordsoort:voorzetsel
29 November 2012
03 September 2020