Taaladvies.net
Naar toe / naartoe
Vraag
Worden naar en toe aaneengeschreven in: Ik vraag me af waar die declaraties naar toe/naartoe moeten?
Antwoord
Correct is: Ik vraag me af waar die declaraties naartoe moeten.
Toelichting
Waarnaartoe is een vragend voornaamwoordelijk bijwoord dat samengesteld is uit de bijwoorden waar en naartoe. Net als waarheen correspondeert waarnaartoe met een voorzetselgroep met het voorzetsel naar, bijvoorbeeld met naar de rechtbank.
De vragende voornaamwoordelijke bijwoorden worden in één woord geschreven, maar de samenstellende delen van een voornaamwoordelijk bijwoord kunnen door andere elementen in de zin van elkaar gescheiden worden.
(1a) Ik vraag me af waar die declaraties naartoe moeten.
(1b) Ik vraag me af waar die declaraties heen moeten.
Bij vragende voornaamwoordelijke bijwoorden met als tweede lid naartoe, heen, langs en vandaan is dat volgens de ANS meestal het geval: ze komen niet of nauwelijks ongesplitst op de eerste zinsplaats voor. De vooropplaatsproef (zie de tekst 'Aaneenschrijven van voornaamwoordelijke bijwoorden') waaruit blijkt of een bepaalde combinatie een voornaamwoordelijk bijwoord vormt, kan in dit geval dus niet worden toegepast.
Bijzonderheid
In regionaal taalgebruik komt naast de voornaamwoordelijke bijwoorden waarnaartoe en waarheen ook de combinatie naar waar voor. Die combinatie is geen standaardtaal.
(1c) Ik vraag me af naar waar die declaraties moeten. (geen standaardtaal)
Zie ook
Los, aaneen of met een koppelteken (Leidraad 6)
Woordgroep of samenstelling? (Leidraad 6.8)
Aaneenschrijven van voornaamwoordelijke bijwoorden (algemeen)
Er vandoor gaan / ervandoor gaan
Er van langs / ervanlangs / ervan langs (geven / krijgen)
Ervan uitgaan
Ervooruit / ervoor uit (hij komt -)
Tot daar aan toe / totdaaraantoe / tot daaraan toe
Naslagwerken
ANS (1997), p. 492-503 of online via de E-ANS, p. 527 of online ; Woordenlijst (2005)
Wegwijzer – Colofon – Contact – Vrijwaring
