Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Drie keer meer ... dan / drie keer zoveel ... als

Vraag

Is er een verschil in betekenis tussen bijvoorbeeld Hij heeft drie keer meer postzegels dan ik en Hij heeft drie keer zoveel postzegels als ik?

Antwoord

Nee. In beide gevallen bezit de ene persoon het drievoudige van het aantal postzegels van de andere.

Toelichting

Vanuit een theoretisch rekenkundig standpunt zou drie keer meer kunnen worden opgevat als vier keer zoveel: drie keer de genoemde hoeveelheid plus de genoemde hoeveelheid. De ene persoon zou dan bijvoorbeeld twintig knikkers hebben en de andere tachtig (20 + (3 x 20)).

Gewone taal en wiskundige formules zijn twee verschillende dingen. In spontaan taalgebruik betekent drie keer meer dan voor de meeste taalgebruikers precies hetzelfde als drie keer zoveel als of 'maal drie'.

(1) Een auto kost de overheid drie keer meer dan hij opbrengt. Een auto brengt ongeveer acht euro per honderd kilometer op, maar kost wel gemiddeld vierentwintig euro per honderd kilometer.

(2) Annelies heeft vier keer meer knikkers dan ik! Zij heeft er acht en ik heb er maar twee. Dat is niet eerlijk.

(3) Seppe heeft vijf keer meer postzegels dan Kobe. Kobe heeft er honderd, maar Seppe heeft er wel vijfhonderd.

Als u denkt dat in een bepaalde context verwarring mogelijk is, kies dan de constructie drie keer zoveel als. De combinatie drie keer meer dan is evenwel niet fout.

Bijzonderheid

De combinatie eens zoveel betekent 'twee keer zoveel'.

(4) Hij at eens zoveel appels in de maand augustus als ik er at tijdens de zomer. Hij at er dertig, en ik maar vijftien.

Zie ook

Dan / als (driemaal zo groot -)
Groter als / dan
Niets anders als / dan
Zoveel of meer als / dan

Bronnen

Onze Taal. Dan / als: vijf keer meer dan / als. Geraadpleegd op 1 september 2006 via http://onzetaal.nl/taaladvies/advies/vijf-keer-meer-dan-als.

Naslagwerken

keer meer dan
Schrijfwijzer (2005), p.23

[bij verhoudingsgetallen] Als de omzet nu drie keer zo groot is als vorig jaar, en als de omzet vorig jaar een miljoen was, hoe groot is de omzet dan nu? Als bedrag A drie keer groter is dan bedrag B, moet je dan driemaal het bedrag B bij B optellen, en is het bedrag A viermaal zo groot als B? Enkele voorbeelden:
1 De omzet was een miljoen. De omzet is nu drie keer zo groot, dus drie miljoen.
2 Mijn salaris is 2000 euro per maand. Piet verdient drie keer meer, dus 6000 euro.
In beide gevallen gaat het om het x-voudige. Constructies zoals in 2 kan men voor de duidelijkheid beter vermijden. Men kan hier namelijk ook lezen dat Piet drie keer meer dan het vermelde bedrag verdient, dus 8000 euro. Kies dus steeds voor de zo … als-constructie; het telwoord krijgt dan de 'voudig'-betekenis. Voor de duidelijkheid: de constructie drie keer minder dan betekent 'gedeeld door drie'.