Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Verjaren / jarig zijn

Vraag

Is verjaren correct gebruikt in de volgende zin: Olivia verjaart in april?

Antwoord

Ja, verjaren in de betekenis 'jarig zijn, zijn verjaardag vieren' is standaardtaal. In België wordt verjaren in deze betekenis veel vaker gebruikt dan in Nederland.  

Toelichting

Verjaren kan in de standaardtaal met betrekking tot personen gebruikt worden, om uit te drukken dat iemand jarig is of zijn verjaardag viert. Het woord wordt in deze betekenis vaker in België dan in Nederland gebruikt. In Nederland komt verjaren in de betekenis 'jarig zijn' wat formeel over.

(1) Katleen is vlak voor Kerstmis verjaard.

(2) De kinderen die in januari verjaren, mogen vrijdag allemaal iets lekkers meebrengen naar de klas.

Verjaren wordt in de standaardtaal ook gebruikt met betrekking tot begrippen, gebeurtenissen of daden. De betekenis is dan 'door de tijd minder worden, verouderen' of in juridische zin 'door de tijd zijn geldigheid verliezen, niet meer van kracht zijn'. Vooral als juridisch begrip is verjaren heel gebruikelijk.

(3) De informatie over het ontstaan van het heelal in die schoolboeken is intussen verjaard. ('verouderd')

(4) De mogelijk strafbare feiten van de oud-premier zijn intussen wel verjaard. ('niet meer strafbaar')

Bronnen

Hendrickx, R. Verjaren. Geraadpleegd op 11 december 2011 via http://www.vrt.be/taal/verjaren.

Naslagwerken

 

verjaren

Grote Van Dale (2005)

1 (van gebeurtenissen en daden) een of meer jaren geleden gebeurd of verricht zijn 2 door verloop van zeker aantal jaren niet meer invorderbaar zijn of niet meer van kracht: een geldstuk, een verbintenis, een dividend, een recht kan verjaren (…) 3 verouderen: verjaarde schoondheidsbegrippen, kennis 4 (w.g.) verlopen, voorbijgaan 5 (gew.) zijn verjaardag vieren, jarig zijn

Van Dale Hedendaags Nederlands (2006)

1 zijn verjaardag vieren, jarig zijn 2 (jur.) door verloop van een bepaald aantal jaren net meer invorderbaar, geldig of van kracht zijn

Verschueren (1996)

1.a. jarig zijn: mijn broer verjaart morgen b. een of meer jaar geleden zijn: morgen verjaart de wapenstilstand. 2.a. verouderen, vervallen: die opvattingen zijn verjaard. b. Recht. tenietgaan na afloop van zekere tijd: een recht, een vonnis kan - of verjaard zijn.

Koenen (2006)

1 jarig zijn, zijn verjaardag vieren: mijn vader verjaart morgen; 2 (jur) door verloop ve bij de wet bepaald aantal jaren niet meer invorderbaar of niet meer van kracht: het recht van eigendom, een verbintenis, een vonnis kan ~; 3 door de tijd minder worden, in kwaliteit achteruitgaan: onze kennis is al wat verjaard

Woordenboek Correct Taalgebruik (2004), p. 295

[bij verjaring, wordt afgekeurd] het is mijn -, ik ben jarig

Correct Taalgebruik (2006), p. 281

[bij verjaring] Er is een verschil tussen het juridische begrip verjaring (het vervallen van een vordering of rechtsvervolging na verloop van een bepaalde tijd) en verjaring in de betekenis dag waarop men jarig is.

Taalwijzer (2000), p. 346

1) In verband met personen (=jarig zijn, zijn verjaardag vieren) noemt Van Dale verjaren gewestelijk. Maar Verschueren, Koenen 2 en Apeldoorn hebben er in deze betekenis terecht geen bezwaar tegen. Mijn vader verjaart morgen. (…)

2) Ook in juridische zin is verjaren correct. De mogelijke strafbare feiten van de oud-premier waren verjaard.

Stijlboek VRT (2003), p. 255

Verjaren betekent: niet meer van kracht zijn, niet meer geldig zijn, niet meer invorderbaar zijn. (…) Niet gebruiken voor: jarig zijn, zijn verjaardag vieren

Het Witte Woordenboek Nederlands (2007)

1 door de tijd zijn geldigheid verliezen: een vonnis, misdrijf kan ~ 2 vero jarig zijn

Prisma Handwoordenboek Nederlands (2009)

1 door de tijd zijn geldigheid verliezen: een vonnis, misdrijf kan ~ 2 vero jarig zijn