Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Betrachten / beogen

Vraag

Is betrachten correct in de betekenis 'nastreven', 'beogen', bijvoorbeeld in Dat zijn de verbeteringen die wij betrachten?

Antwoord

Nee. Betrachten is alleen standaardtaal in uitdrukkingen als zijn plicht betrachten en de nodige zorgvuldigheid betrachten.

Toelichting

Betrachten wordt in België weleens gebruikt als bedoeld is 'beogen', 'zich ten doel stellen', 'nastreven', 'trachten te bereiken', 'op het oog hebben'. In de standaardtaal is het in deze brede betekenis niet gangbaar. Ook het zelfstandig naamwoord betrachting met de betekenis 'verlangen', 'wens' of 'streven' is geen standaardtaal.

(1) Dat zijn de verbeteringen die wij zullen nastreven.

(2) Welk doel hebben we met deze maatregelen op het oog?

(3) De minister betracht in de eerste plaats een doorzichtig beleid. (in België, geen standaardtaal)

(4) Het is de betrachting de haalbaarheidsstudie in het voorjaar af te ronden. (in België, geen standaardtaal)

Naslagwerken

betrachten beogen
Grote Van Dale (2005) (mbt. iets dat een verplichting of voorschrift behelst) zich houden bij of aan-, in acht nemen, opvolgen (meest in vaste verb.): de deugd betrachten; zijn plicht betrachten, volbrengen, doen

2 als doel stellen, trachten te bereiken of te verkrijgen

Van Dale Hedendaags Nederlands (2006)

1 zich houden aan, in acht nemen

1 (iets) trachten te bereiken

Verschueren (1996)

2. Z.N. nastreven, trachten te bereiken of te bevorderen

op het oog hebben, bedoelen, trachten te bereiken

Koenen (2006)

in acht nemen, behartigen, nakomen

iets op het oog hebben; bedoelen

Kramers (2000)

2 ZN trachten te bevorderen of te verkrijgen, nastreven, beogen

trachten te bereiken

Correct Taalgebruik (2006), p. 41

Betrachten betekent: zich houden bij of aan iets dat een verplichting of voorschrift inhoudt, het in acht nemen, opvolgen. (…) 'Betrachten' is dus niet bruikbaar als bedoeld is: beogen, zich ten doel stellen, nastreven, tachten te bereiken, op het oog hebben.

-

Woordenboek correct taalgebruik (2004), p. 34

[wordt afgekeurd] 2) trachten te bevorderen, te verkrijgen; een doel, voordelen -, op het oog hebben, nastreven

-

Taalwijzer (1998), p. 63

[bij beogen, wordt afgekeurd] niet: betrachten

betekent: op het oog hebben, bedoelen, algemeen verwachten, proberen te bereiken

Vlaams-Nederlands woordenboek (2003)

nastreven, beogen, trachten te bereiken of te bevorderen

-