Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Ben / wees stil

Vraag

Wat is de gebiedende wijs van zijn: ben of wees?

Antwoord

Wees.

Toelichting

In de regel is de vorm van de gebiedende wijs gelijk aan die van de eerste persoon enkelvoud van het werkwoord in de tegenwoordige tijd: lopen - loop (vergelijk ik loop). Zijn heeft echter een onregelmatige gebiedende wijs: wees. Sommige taalgebruikers vormen de gebiedende wijs van zijn volgens de gewone regel: de eerste persoon enkelvoud is (ik) ben, dus gebruiken ze ben. Dat is echter geen standaardtaal.

Bijzonderheid

In België en in westelijk Noord-Brabant wordt soms ook wel zij gebruikt (zij stil). Ook die vorm is geen standaardtaal.

Zie ook

Wezen / zijn (Piet zal wel weer te laat -)
Wordt / word lid
Zoudt / zou u

Naslagwerken

 

zijn (wees)
ANS (1997), p. 66-67 of online via de E-ANS, p. 99 of online De vormen van de imperatief zijn: de stam (…) Wees maar niet bang.

2.3.6.5
Zijn (wezen)

imperatief

enkelvoud wees meervoud weest

Schrijfwijzer (2002), p. 334 Bij de gebiedende wijs gaat het om de vorm van het werkwoord die hoort bij de tweede persoon, met jij erachter: loop jij dus loop door! Bij sommige onregelmatige werkwoorden is dat verwarrend: bij zijn is het niet ben van ben jij maar wees. Tegenwoordig zie je in plaats van Wees maar niet bang ook Ben maar niet bang. Hoewel de laatste vorm regelmatiger is, wordt alleen de vorm met wees als Algemeen Nederlands beschouwd.