Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Afkortingen: spelling (algemeen)

De punt
Hoofdletters in zaakaanduidingen en vaktermen
Hoofdletters in eigennamen met letteruitspraak
Hoofdletters in eigennamen met woorduitspraak


Het gebruik van de punt en de hoofdletter in afkortingen voor officiële benamingen en vaktermen is niet strikt geregeld. Dat wil zeggen dat vergelijkbare afkortingen niet altijd op dezelfde manier worden gespeld. Houd voor nieuwe afkortingen rekening met de onderstaande adviezen.


De punt Top

Gebruik bij voorkeur geen punten in nieuwe afkortingen voor officiële benamingen en vaktermen. Punten zijn alleen gangbaar als een bestaande afkorting officieel met punten is vastgelegd.


Hoofdletters in zaakaanduidingen en vaktermen Top

Nieuwe afkortingen voor zaakaanduidingen en vaktermen krijgen bij de naamgeving meestal hoofdletters. Vooral bij afkortingen waarvan de woorden uit de volledige benaming geen beginhoofdletter hebben, en bij afkortingen met woorduitspraak is er een sterke tendens om ze na verloop van tijd met kleine letters te schrijven. Schrijf deze afkortingen bij voorkeur vanaf het begin met kleine letters, tenzij deze schrijfwijze tot verwarring kan leiden met gewone Nederlandse woorden. Voorbeelden van zaakaanduidingen met letteruitspraak: pc, tv, wc, lp, cd. Voorbeelden van woorden met woorduitspraak: horeca, aids. Voorbeelden van afkortingen met hoofdletters: RAM, KB.


Hoofdletters in eigennamen met letteruitspraak Top

Afkortingen voor namen van bedrijven, instellingen, organisaties, instanties, landen en staten krijgen bijna altijd hoofdletters. Voorbeelden: NMBS (Nationale Maatschappij der Belgische Spoorwegen), AVRO (Algemene Vereniging Radio-omroep), HUB (Hogeschool-Universiteit Brussel), GB (Groot-Brittannië), VS (Verenigde Staten), RSZ (Rijksdienst voor Sociale Zekerheid), KLM (Koninklijke Luchtvaartmaatschappij). In het logo van een organisatie wordt een eigennaam soms om grafische redenen volledig met kleine letters geschreven, terwijl de organisatie in teksten hoofdletters gebruikt. Het gebruik van kleine letters verdient in dat geval geen navolging in andere contexten dan het logo.


Hoofdletters in eigennamen met woorduitspraak Top

Bij eigennamen met woorduitspraak zijn er twee spellingen gangbaar: volledig met hoofdletters, of met een beginhoofdletter en verder kleine letters. Om grafische redenen worden in afkortingen van eigennamen soms hoofdletters en kleine letters naast elkaar gebruikt (bijvoorbeeld AutoRAI). Bij nieuwe eigennamen met woorduitspraak is het belangrijk dat u consequent voor één spelling kiest. Leg deze spelling vast in de officiële documenten van en over uw organisatie en neem ze op in de huisstijlvoorschriften. Zorg ervoor dat u vanaf het begin systematisch één spelling gebruikt. Voorbeelden met hoofdletters: VARA (Vereniging van Arbeiders-radioamateurs), VDAB (Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleiding). Voorbeelden met alleen beginhoofdletter: Agalev (Anders gaan leven), Bloso (Agentschap voor de Bevordering van de Lichamelijke Ontwikkeling, de Sport en de Openluchtrecreatie). De tendens om alleen een beginhoofdletter en verder kleine letters te gebruiken is het sterkst bij:

  • afkortingen vanaf vier letters (bijvoorbeeld Novem voor Nederlandse Onderneming voor Energie en Milieu);

  • afkortingen die afgeleid zijn van woorden die klein geschreven worden (bijvoorbeeld Agalev voor Anders gaan leven);

  • afkortingen met meer dan één letter per woord (bijvoorbeeld Febelgra voor Federatie van de Belgische Grafische Nijverheid).

  • In het logo van een organisatie wordt een eigennaam soms om grafische redenen volledig met kleine letters geschreven, terwijl de organisatie in teksten een beginhoofdletter gebruikt. Het weglaten van de beginhoofdletter verdient in dat geval geen navolging in andere contexten dan het logo.

    Afkortingen: gebruik (algemeen)
    Officiële benamingen, vaktermen en afkortingen: invoering en samenstelling (algemeen)

    Naslagwerken

    Afkortingenlijst (1989); Afkortingen parlementair gebruik (1985); Betr.: afko's (2001); Handboek Verzorgd Nederlands (1999), p. 147-150; Kortaf (1989); Prisma afkortingen (1983); Schrijfwijzer (2002), p. 92-93; p. 274-275, p. 375-377; Spellingwijzer Onze Taal (2002), p. 110-113; Taalbaak, 102; Taalboek Nederlands (1997), p. 360-361, p. 373; Taalwijzer voor de overheid (2000), p. 47-56; Vraagbaak Nederlands (2001), p. 54-61, p. 194; Woordwijzer (1998), p. 39-47; Woordenlijst (2015)