Is iemand onder de arm nemen in de betekenis van 'iemands hulp inroepen' correct?
Het is niet duidelijk of we de uitdrukking iemand onder de arm nemen in die betekenis wel of niet tot de standaardtaal in België kunnen rekenen. Standaardtaal in het hele taalgebied is in elk geval iemand in de arm nemen.
Om te zeggen dat men steun of hulp zoekt om iets gedaan te krijgen, wordt in de standaardtaal in het hele taalgebied de uitdrukking iemand in de arm nemen gebruikt.
(1) De gefrustreerde popster nam een stel advocaten in de arm en diende klacht in tegen haar moeder.
(2) Voor haar televisiedebuut vond Barbara het niet nodig een stylist in de arm te nemen, maar misschien had ze dat beter wel gedaan.
In België wordt in de betekenis 'de hulp inroepen van' regelmatig ook iemand onder de arm nemen gebruikt, ook door veel standaardtaalsprekers. Toch is er een niet te verwaarlozen groep taalgebruikers die die uitdrukking afkeurt. Het is daarom vooralsnog niet duidelijk of iemand onder de arm nemen tot de standaardtaal in België gerekend kan worden.
(3) In zijn plaats zou ik een advocaat onder de arm nemen. (in België, status onduidelijk)
(4) U kunt natuurlijk een incassobureau onder de arm nemen, maar in bepaalde gevallen kunt u het beter zelf doen. (in België, status onduidelijk)
In de letterlijke betekenis is iemand of iets onder de arm nemen standaardtaal in het hele taalgebied.
(5) Hij nam het oude vrouwtje onder de arm.
(6) Hij huurde een kano, nam dat ding onder de arm en wandelde de rivier in.
| onder de arm nemen | in de arm nemen | |
| Grote Van Dale (2005) | [bij arm] 1 (…) iem. onder de arm nemen, grijpen, t.w. om hem te ondersteunen (ook fig.) | [bij arm] 1 (…) iem. in (bij) de arm grijpen, nemen, hem heimelijk te spreken vragen, (bij uitbr.) zijn hulp inroepen |
| Van Dale Hedendaags Nederlands (2002) | - | [bij arm] [een advocaat] in de arm1 nemen de hulp inroepen van een advocaat |
| Koenen (1999) | - | [bij arm] iem in de ~ nemen raadplegen, te hulp roepen |
| Kramers (2000) | - | 1 (…) iem. in de ~ nemen iemand om raad, hulp vragen |
| Correct Taalgebruik (2001), p. 26 | [bij arm (iemand in de – nemen)] Als we iemand letterlijk of figuurlijk ondersteunen, nemen we hem onder de arm. | [bij arm (iemand in de - nemen)] Als we steun, hulp zoeken zeggen we: iemand in de arm nemen (om iets gedaan te krijgen). |
| Woordenboek correct taalgebruik (2004), p. 19 | [bij arm, wordt afgekeurd] een advocaat onder de – nemen, in de - | - |
| Taalwijzer (1998), p. 48 | [bij arm] Iemand onder de arm nemen doe je – letterlijk en figuurlijk – om hem te ondersteunen | [bij arm] Iemand in de arm nemen betekent iemands hulp inroepen. |
| Stijlboek VRT (2003), p. 30 | [bij arm, in de ~ nemen / onder de ~ nemen] Onder de arm nemen betekent: letterlijk ondersteunen. | [bij arm, in de ~ nemen / onder de ~ nemen] In de arm nemen betekent: figuurlijk hulp of steun bij iemand zoeken (een advocaat onder de arm nemen). |
| Vlaams-Nederlands woordenboek (2003) | [bij onder] – onder de arm nemen, in de arm nemen, hulp inroepen van | - |