Wat is de correcte uitdrukking: flux de bouche of flux de paroles?
In de betekenis 'welbespraaktheid, radheid van tong, woordenvloed' is het quasi-Franse flux de bouche in het Nederlands ingeburgerd geraakt, hoewel die uitdrukking in het Frans letterlijk 'speekselvloed' betekent. De correcte Franse uitdrukking flux de paroles wordt in het Nederlands niet gebruikt. Wij geven de voorkeur aan de genoemde Nederlandse alternatieven.
De kwalificatie flux de bouche is of was in het Nederlands vrij gebruikelijk voor iemand die goed van de tongriem gesneden is. In deze betekenis wordt de uitdrukking al gebruikt door onder anderen de negentiende-eeuwse schrijvers Bilderdijk, De Genestet en Multatuli. De correcte Franse uitdrukking flux de paroles is in het Nederlands bij ons weten nooit gangbaar geweest.
| Grote Van Dale (2005) |
flux de bouche [Fr. (eig. speekselvloed)], radheid van tong, syn. welbespraaktheid flux de paroles [Fr. (lett. woordenvloed)], radheid van tong |
| Verschueren (1996) |
flux de paroles of (ten onrechte) de bouche [Fr.] welbespraaktheid, radheid van tong |
| Kramers (1996) |
flux de bouche 1 eig speekselvloed; 2 fig woordenvloed, radheid van tong (de Fransman spreekt in dit geval echter van flux de paroles) |
| Spectrum woordenboek (1994) |
flux de bouche radheid van tong, welbespraaktheid (...) quasi-Frans |
| Van Dale Hedendaags Nederlands (1996) |
flux de bouche welbespraaktheid |
| Wolters-Koenen (1996) |
flux de bouche radheid van tong, welbespraaktheid |
|
Prisma Stijlboek (1993) , p. 98 |
flux de bouche (Fr.) speekselvloed flux de paroles (Fr.) woordenvloed Wij gebruiken de eerste uitdr. met de bet. van de tweede: Dat mens heeft zo'n flux de bouche, daar kan ik niet tegenop. |