Taalunieversum

Nederlandse Taalunie

Taaladvies.net

U bent hier: taalunieversum » taaladvies

Een van de bezoekers die kwam / kwamen

Vraag

Moet kwam of kwamen worden gebruikt in de zin 'Een van de bezoekers die te laat kwam/kwamen, mocht de toneelzaal niet meer in'?

Antwoord

De juiste vorm is afhankelijk van de bedoelde betekenis:
- Als er van de bezoekers een te laat kwam, slaat die terug op het enkelvoudige een en moet het enkelvoud kwam worden gebruikt.
- Als er meer bezoekers te laat kwamen, slaat die terug op het meervoudige bezoekers en moet het meervoud kwamen worden gebruikt.

Toelichting

In de bijzin die te laat kwam/kwamen is die het onderwerp. Of dit enkelvoud of meervoud is, hangt af van het woord waar die op terugslaat. Veel taaladviesboeken geven aan dat die in de constructie een van de (mensen) die ... naar het woord na een van de verwijst. Dat is altijd een meervoudsvorm, wat inhoudt dat de persoonsvorm in de bijzin altijd in het meervoud zou moeten staan. De mogelijkheid dat die op een in een van de terugslaat, wordt daarmee genegeerd. Die mogelijkheid bestaat echter wel degelijk. Vergelijk de volgende zinnen:

(1a) Een van hen die het kunnen weten, is Wouter. ('Van de groep mensen die het kunnen weten, is Wouter er een.')
(1b) Een van hen die het kan weten, is Wouter. ('Van de groep mensen is Wouter er een, en hij kan het weten.')

(2a) Hij is een van de taalkundigen die daar wel eens over geschreven hebben. ('Van de taalkundigen die daar wel eens over geschreven hebben, is hij er een.')
(2b) Hij is een van de taalkundigen die daar wel eens over geschreven heeft. ('Van de taalkundigen is hij er een, en hij heeft er wel eens over geschreven.')

Zie ook

Behoren tot een van de ...
De enige die ben / is
Eén / een van de
Komma bij beperkende en uitbreidende bijvoeglijke bijzinnen

Naslagwerken

Getal persoonsvorm in bijzin

ANS (1997) , p. 1142-1143

enkelvoud of meervoud, afhankelijk van betekenis

Schrijfwijzer (2002) , p. 197

enkelvoud of meervoud, afhankelijk van betekenis

Correct taalgebruik (2002) , p. 70

meervoud

Vraagbaak Nederlands (2001) , p. 128

meervoud

Trouw Schrijfboek (2001) , p. 277

meervoud

Prisma Handboek van de Nederlandse taal (2000) , p. 291

meervoud

Handboek Verzorgd Nederlands (1999) ,
p. 164-167

enkelvoud of meervoud, afhankelijk van betekenis

De taalgids (1999) , p. 360

enkelvoud of meervoud, meervoud heeft voorkeur

Stijlgids Financieele Dagblad (1999) ,
p. 77

meervoud

Nieuw stijlboek Volkskrant (1997) , p. 61

meervoud

Nederlandse Taalunie