Is bekommernis correct?
Ja, in de betekenis 'bezorgdheid, ongerustheid' is bekommernis standaardtaal in het hele taalgebied, al is het enigszins verouderd. In de betekenis 'datgene waarnaar men streeft, wat men wil bereiken' is het standaardtaal in België.
Bekommernis drukt in de eerste plaats een bezorgdheid of een ongerustheid uit over iets. Het woord is in die eerste betekenis standaardtaal in het hele taalgebied. In België komt het vaker voor dan in Nederland, maar het is ook daar niet onbekend. Het woord klinkt voor Nederlanders wat verouderd en komt in Nederland vooral in geschreven taalgebruik voor.
(1) Hun relatieve onverschilligheid ten opzichte van bedreigde menssoorten staat in schril contrast met hun bekommernis om 'wat groeit en bloeit'.
(2) De straatinterviews onthulden spijt, verdriet, bekommernis of verontwaardiging.
(3) Ik vraag me af of je die bekommernis ook echt wel voelt.
In plaats van bekommernis kan in de standaardtaal bezorgdheid of zorg gebruikt worden. Die woorden klinken gewoner.
(4) De voorzitter verklaart zijn standpunt vanuit een algemene bezorgdheid voor het departement Justitie.
In Nederland komt naast bekommernis ook wel eens bekommering voor. Dat woord is echter geen standaardtaal. In België wordt het nauwelijks gebruikt.
(5) De grootste bekommering van Bill was dat hij zijn sigaar zou krijgen. (in Nederland, geen standaardtaal)
Bekommernis kan ook gebruikt worden om aan te geven dat men een bepaald doel wil bereiken. Het is in die tweede betekenis alleen in België standaardtaal. Standaardtaal in het hele taalgebied is ook in dit geval zorg.
(6) Volledige werkgelegenheid zou de eerste bekommernis van de regering moeten zijn. [standaardtaal in België]
(7) Zijn grootste zorg is zo snel mogelijk weer aan de slag te kunnen gaan.
| bekommernis | |
| Grote Van Dale (2005) | (minder gewoon dan) bekommering |
| Van Dale Hedendaags Nederlands (2002) | 1 bezorgdheid, syn. zorg 2 (Belg.) doel, datgene waarnaar men streeft |
| Verschueren (1996) | Verh. grote zorg, ernstige bezorgdheid |
| Koenen (1999) | zorg, druk |
| Kramers (2000) | ZN bekommering, zorg, bezorgdheid; ook aandacht, belangstelling |
| Correct Taalgebruik (2001), p. 34 |
Het woord 'bekommernis' is verouderd en het is synoniem met kommer en bekommering. Het kan niet worden gebruikt om aan te geven dat men iets wil bereiken. (…) Als er sprake is van bezorgdheid dan verdient dat woord ook de voorkeur. |
| Woordenboek correct taalgebruik (2004), p. 29 | [wordt afgekeurd] wij hebben wel andere -ssen!, andere zorgen; hun belangrijkste - is een zelfstandig Vlaanderen, hun belangrijkste doel; hij getuigde van een serieuze - om de Derde Wereld, bezorgdheid |
| Stijlboek VRT (2003), p. 39 | Bekommernis is correct, maar verouderd. Gebruik liever gewonere woorden als ongerustheid of bezorgdheid, of een werkwoord als zich zorgen maken om. |