Wat is goed: ten deze of te dezen?
Te dezen krijgt de voorkeur.
Te dezen wordt ook wel een 'staande' of 'versteende uitdrukking' genoemd. De -n achter deze is afkomstig uit een naamvalssysteem dat het hedendaagse Nederlands niet meer kent. Het voorzetsel te had vroeger een derde naamval bij zich; die naamvals-n heeft zich in de staande uitdrukking te dezen weten te handhaven.
Voor de hedendaagse taalgebruiker is het moeilijk de spelling van zo'n oude naamvals-n te beredeneren. Bij dit soort uitdrukkingen zal het woordenboek vaak geraadpleegd moeten worden.
Te dezen (= 'met betrekking tot deze zaak') komt verreweg het vaakst voor in de hedendaagse naslagwerken.
Versteende naamvalsvormen en vaste combinaties (algemeen)
Bij deze / bij dezen
Op de duur / op den duur
Ter aller tijde / ten allen tijde / ten alle tijde / te alle tijde / te allen tijde
Van goede huize / van goeden huize, te goede trouw / te goeder trouw
Royen, G. (1948). Buigingsverschijnselen in het Nederlands: Dl. 2. Amsterdam: Noord-Holland. (p. 140)
WNT III,2, kol. 2475
| Grote Van Dale (2005) |
te dezen |
| Wolters-Koenen (1996) |
te dezen |
| Verschueren (1996) |
te dezen |
| Kramers (1996) |
te dezen |
| Grote Van Dale (1984) |
ten dezen |
| Spectrum woordenboek (1994) |
te(n) deze(n) |