Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Overschatten / onderschatten (niet te -)

Vraag

Als ik wil aangeven dat ik iets bijzonder positief waardeer, gebruik ik dan niet te overschatten of niet te onderschatten?

Antwoord

U drukt waardering uit met niet te onderschatten: een niet te onderschatten oeuvre.

Toelichting

De uitdrukking niet te onderschatten levert problemen op doordat er twee woorden met een negatief karakter in zitten: niet en onderschatten. Soms raken taalgebruikers daardoor in verwarring en construeren ze zinnen die niet uitdrukken wat er bedoeld wordt. Een voorbeeld:

(1) De kwaliteit van zijn oeuvre was niet te onderschatten.

Sommigen vinden dat hier staat dat het oeuvre niet laag genoeg gewaardeerd kan worden: het is niet mogelijk het te onderschatten. Die interpretatie wordt bijvoorbeeld ook gegeven in de Schrijfwijzer. Door de meeste mensen wordt niet te onderschatten echter op een andere manier gebruikt en opgevat: de kwaliteit van het oeuvre mag niet onderschat worden - met andere woorden, de kwaliteit is heel hoog.

Eenzelfde uitleg kan gegeven worden aan gangbare uitdrukkingen als een niet te onderschatten probleem of een niet te onderschatten tegenstander: het probleem en de tegenstander mogen niet onderschat worden. Met andere woorden: het gaat om een probleem en een tegenstander waar je rekening mee moet houden.

Zie ook

Niet in het minst / niet het minst
Niet ondenkbeeldig / niet denkbeeldig / niet ondenkbaar
Niets is minder waar

Naslagwerken

Schrijfwijzer (1995), p. 60