Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Nood (hebben) aan / behoefte (hebben) aan

Vraag

Is het gebruik van nood correct in de volgende zin: Deze maatregelen moeten de nood aan taalleraren helpen verminderen?

Antwoord

Ja, het gebruik van nood in de betekenis 'behoefte' of 'tekort' is standaardtaal in België.

Toelichting

In de standaardtaal in België bestaan twee uitdrukkingen met nood die in Nederland weinig gebruikelijk zijn: nood hebben aan (iets) en er is nood aan (iets).

(1) Blijkens de verkiezingsuitslag heeft de bevolking nood aan vernieuwing. (= 'behoefte aan') [standaardtaal in België]

(2) Sinds enkele jaren is er in de regio nood aan geschoolde arbeiders. (= 'een tekort, een gebrek of een behoefte aan') [standaardtaal in België]

Hoewel de naslagwerken beide uitdrukkingen als niet-standaardtalig beschouwen en sommige het gebruik ervan expliciet afkeuren, zijn ze in België in de praktijk erg gebruikelijk en worden ze ook algemeen geaccepteerd.

Standaardtaal in het hele taalgebied zijn respectievelijk: behoefte (hebben) aan en er is een tekort/gebrek aan of er is behoefte aan.

(3) Ook de koning heeft af en toe behoefte aan een verzetje.

(4) Er is een tekort aan bloed in de ziekenhuizen.

(5) De behoefte aan een goede opleiding wordt pijnlijk zichtbaar bij internationale ontmoetingen.

Bronnen

Wouden, T. van der (1998). Verboden op het werk te komen. Klein woordenboek van Vlaamse taal- en andere eigenaardigheden. Enschede: SIWU. (p. 94)
Clerck, W. de (1981). Nijhoffs Zuidnederlands Woordenboek. 's-Gravenhage: Martinus Nijhoff. (p. 317)

Naslagwerken

 

nood (hebben) aan

er is nood aan

Grote Van Dale (2005) [bij nood] 4 (…) (alg.Belg.N.) nood hebben aan -, behoefte hebben aan -

-

Kramers (2000)

[bij nood] ZN: ~ hebben aan iem., iets er behoefte aan hebben

[bij nood] ZN: er is ~ aan er is gebrek, tekort aan

Correct Taalgebruik (2006), p. 168

[bij nood] Voor 'nood hebben aan' (Frans: avoir besoin de) gebruiken we in het Nederlands behoefte hebben aan.

[bij nood] Alleen als er sprake is van een ernstige situatie is nood het juiste woord. (…) Meestal gebruiken we evenwel woorden als: behoefte, tekort, vraag, verlangen.

Woordenboek correct taalgebruik (2004), p. 180

[bij nood, wordt afgekeurd] (…) we hebben - aan goede vaklui, behoefte aan

[bij nood, wordt afgekeurd] er is – aan (…) goede vaklui, behoefte aan

Taalwijzer (1998), p. 58

[bij behoefte, wordt afgekeurd] niet: *nood hebben, zijn aan

[bij behoefte, wordt afgekeurd] niet: *nood hebben, zijn aan

Stijlboek VRT (2003), p. 174

[bij nood, ~ hebben aan, ~ zijn aan, wordt afgekeurd] Gewestelijk taalgebruik volgens Van Dale, maar vooral een cliché voor: een tekort, een gebrek, behoefte hebben/zijn aan, nodig hebben/zijn.

[bij nood, ~ hebben aan, ~ zijn aan, wordt afgekeurd] Gewestelijk taalgebruik volgens Van Dale, maar vooral een cliché voor: een tekort, een gebrek, behoefte hebben/zijn aan, nodig hebben/zijn.

Vlaams-Nederlands woordenboek (2003)

[bij nood] nood hebben aan, behoefte hebben aan, tekort aan

-