Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Familiaal

Vraag

Is familiaal correct in combinaties als familiale verzekering en familiale bijstand?

Antwoord

Ja, in die combinaties is familiaal standaardtaal in België. Standaardtaal in het hele taalgebied zijn gezinsverzekering en gezinsbijstand. In andere combinaties is familiaal in de betekenis 'het gezin betreffend' geen standaardtaal.

Toelichting

Het bijvoeglijk naamwoord familiaal is standaardtaal wanneer het 'de familie betreffend' betekent, al blijkt het in die betekenis niet zo heel gebruikelijk te zijn.

(1) In Afrika vinden de traditionele partijen vooral hun aanhang langs familiale en religieuze scheidingslijnen.

In België wordt familiaal frequent gebruikt in de betekenis 'het gezin betreffend'. De combinaties familiale verzekering en familiale bijstand zijn standaardtaal in België. In dezelfde betekenis zijn de zelfstandige naamwoorden gezinsverzekering en gezinsbijstand standaardtaal in het hele taalgebied.

(2) De familiale verzekering dekt alleen de schade die huispersoneel aan derden berokkent [standaardtaal in België]

(3) Als uw schoonmaakster een emmer op de trap laat staan en een van de huurders valt over die emmer, dan kunt u rekenen op uw gezinsverzekering.

Een gezinsverzekering wordt in de standaardtaal in Nederland meestal een WA-verzekering (een wettelijke-aansprakelijkheidsverzekering) genoemd. In de standaardtaal in België is in dezelfde betekenis behalve familiale verzekering ook burgerlijke-aansprakelijkheidsverzekering gebruikelijk.

(4) Jonathan was blij dat hij een WA-verzekering afgesloten had. [standaardtaal in Nederland]

(5) Jammer genoeg had hij geen burgerlijke-aansprakelijkheidsverzekering afgesloten. [standaardtaal in België]

Andere combinaties met familiaal in de betekenis 'het gezin betreffend' zijn geen standaardtaal.

(6) De nieuwe Ford heeft een familiaal karakter, is onverslijtbaar en betrouwbaar. (in België, geen standaardtaal)

(7) Ik ben zo begeesterd door mijn beroep dat er nog weinig ruimte over is voor een sociaal, laat staan een familiaal leven. (in België, geen standaardtaal)

(8) Komt de familiale helpster straks nog langs? (in België, geen standaardtaal)

In gevallen als (7) en (8) wordt in de standaardtaal een samenstelling met gezins- als eerste deel gebruikt: gezinsleven, gezinshulp/gezinsverzorgster.

Toch is het ook in Nederlandse voorbeelden niet altijd even duidelijk uit te maken of nu 'het gezin betreffend' of 'de familie betreffend' bedoeld wordt.

(9) Bloeit de ruilhandel daar, is fraude het enige redmiddel, is er familiale hulp?

Zie ook

Sanitair

Naslagwerken

 

familiaal

Grote Van Dale (2005)

3 [Fr. familial] (Belg.N., niet alg.) het gezin betreffend

Van Dale Hedendaags Nederlands (2006)

1 de familie, het gezin betreffend (…) (Belg., niet alg.) familiaal1 helpster gezinsverzorgster

Verschueren (1996)

betrekking hebbend op de familie

Koenen (2006)

(als) ve familie: (Belg, ond) -ale afdeling huishoudafdeling; in Ned afdeling huishoud- en nijverheidsonderwijs; (Belg) -ale verzekering verzekering wettelijke aansprakelijkheid; (Belg) ~ helpster gezinsverzorgster

Kramers (2000)

2 ZN de familie of het gezin betreffend; gezins-, familie-; ook privé

Correct Taalgebruik (2006), p. 78

Hoewel familiaal in sommige woordenboeken staat, zijn samenstellingen met gezins- gebruikelijker.

Woordenboek correct taalgebruik (2004), p. 82

[wordt afgekeurd] het gezin betreffend

Taalwijzer (1998), p. 124

en familiair zijn syn. zoals uit alle wb. blijkt en betekenen: informeel, op vertrouwelijke moet omgaand met, gemeenzaam.

Vlaams-Nederlands woordenboek (2003)

betrekking hebbende op het gezin, huiselijk, gezins-