Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Een energiek / energieke persoon

Vraag

Wat is correct: een energiek persoon of een energieke persoon?

Antwoord

Zowel een energiek persoon als een energieke persoon is correct.

Toelichting

Een bijvoeglijk naamwoord wordt gewoonlijk verbogen als het voor een enkelvoudig de-woord staat: de energieke persoon, een actieve vrouw, een gezellige buurman, de Chinese kunstenaar.

Voor het woord persoon echter kan een bijvoeglijk naamwoord dat een eigenschap of kwaliteit aangeeft of een geografische aanduiding is na een, zo'n, wat een of geen onverbogen blijven: een energiek persoon of een energieke persoon, wat een vrolijk persoon of wat een vrolijke persoon, geen angstig persoon of geen angstige persoon, een Bulgaars persoon of een Bulgaarse persoon, zo'n attent persoon of zo'n attente persoon. Er is geen eenduidig betekenisverschil aan te wijzen tussen de verbogen en de onverbogen vorm voor persoon.

Ook voor man en een aantal andere persoonsaanduidingen (meestal beroeps- of functienamen) kan zowel het verbogen als het onverbogen bijvoeglijk naamwoord staan: een interessant(e) man, een gemaskerd(e) man, een Duits(e) schilder, een populair(e) schrijfster, een enthousiast(e) leidinggevende, een Russisch(e) staatsman.

Bij enkele bijvoeglijke naamwoorden is er wel een (subtiel) betekenisverschil aan te wijzen tussen het onverbogen en het verbogen bijvoeglijk naamwoord. De onverbogen vorm is dan vaak figuurlijker dan de verbogen vorm: een groot man ('met grote kwaliteiten') versus een grote man ('groot van gestalte'), een knap violiste ('knap vioolspelend') versus een knappe violiste ('knap om te zien').

Zie ook

Verbogen / onverbogen bijvoeglijk naamwoord zonder betekenisverschil (algemeen)
Verbogen / onverbogen bijvoeglijk naamwoord met betekenisverschil (algemeen)

Het Arabisch(e) schiereiland / het Arabisch(e) Schiereiland
Het culturele / cultureel erfgoed
Het dagelijks / dagelijkse leven
Kortgeding / kort geding
Plastisch(e) chirurg
Scheikundige / scheikundig ingenieurs

Bronnen

VRT Taalnet. Bijvoeglijke naamwoorden – verbuigen. Geraadpleegd op 2 mei 2012 via http://www.vrt.be/taal/bijvoeglijke-naamwoorden-verbuigen .

Onze Taal. Buigings-e: een groot / grote man. Geraadpleegd op 2 mei 2012 via http://www.onzetaal.nl/taaladvies/advies/een-groot-grote-man.

Taaltelefoon. Een Chinees fotograaf / een Chinese fotograaf. Geraadpleegd op 9 mei via http://taaltelefoon.vlaanderen.be/nlapps/docs/default.asp?id=2123

Naslagwerken

ANS (1997), p. 408-412 of online via de E-ANS; Schrijfwijzer (2005), p. 211; Van Dale Taalhandboek Nederlands (2011), p. 204-205; Vraagbaak Nederlands (2011), p. 89-90