Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Zijn / hun (de tweeling is gek op - nichtje)

Vraag

Wat is correct: De tweeling is gek op zijn nieuwe nichtje of De tweeling is gek op hun nieuwe nichtje?

Antwoord

Correct is: De tweeling is gek op hun nieuwe nichtje. Hoewel tweeling een enkelvoudig woord is, is de gedachte aan de twee personen waaruit de tweeling bestaat sterker dan de gedachte aan het geheel. Daarom verwijzen we rechtstreeks naar de bedoelde personen met het voornaamwoord hun.

Toelichting

Naar enkelvoudige verzamelnamen die in de context als een eenheid worden gevoeld, verwijzen we meestal met enkelvoudige voornaamwoorden. In de volgende zinnen verwijzen de bezittelijke voornaamwoorden naar hun antecedent, een enkelvoudige verzamelnaam.

(1) Het bestuur blijft bij zijn besluit.

(2) Het duo presenteert zijn nieuwe voorstelling.

(3) Het koninklijke paar nam zijn intrek in de villa.

(4) De plakploeg doet vanavond haar laatste ronde voor de verkiezingen.

(5) Het peloton trok zijn conclusies en stapte van de fiets.

Soms is de gedachte aan de verschillende leden van de verzameling sterker dan de gedachte aan het geheel. In dat geval is het mogelijk om meervoudige voornaamwoorden te gebruiken. We verwijzen niet naar het enkelvoudige antecedent, maar naar de meervoudige referent ervan (dat wil zeggen de mensen die samen de verzameling vormen).

(6) De tweeling is gek op hun moeder.

(7) De familie ontving ons gastvrij in hun huis.

(8) Het koninklijke paar en hun kinderen wuifden ons toe.

(9) De Europese afvaardiging ging praten met hun collega’s uit de VS.

Zie ook

De Verenigde Staten en haar / zijn / hun bevolking
Haar / zijn (Venetië en - gondels)
Haar / zijn (wie heeft - huiswerk niet gemaakt?)
Haar / zijn / hun (de Verenigde Staten en - bevolking)
Zijn / haar (de stad en - inwoners)
Zijn / haar (Venetië en - gondels)
Zijn / haar (zowel hij als zij ziet - budget krimpen)

Naslagwerken

ANS (1997), p. 284 of online via de E-ANS

Als het antecedent een verzamelnaam is kan er ook buitentekstelijk worden verwezen naar de 'meervoudige' referent (dat wil zeggen de leden van de verzameling in kwestie: een bestuur, delegatie, bevolking, enz. bestaat uit meerdere personen), in plaats van binnentekstelijk naar het enkelvoudige antecedent (het substantief bestuur, delegatie, bevolking, enz.). In zin (1) hieronder is dat niet het geval, omdat daar 'het bestuur' als een eenheid wordt gevoeld, die een 'bestuursbesluit' neemt. In zinnen als (2) t/m (5) heeft hun echter duidelijk de voorkeur:

(1) Het bestuur heeft zijn besluit genomen.

(2) Het was niet zo leuk voor het bestuur, maar uw correspondent zat te ver weg om hun gezichten te zien.

(3) In Bonn is een delegatie van het Poolse parlement gearriveerd, voor besprekingen met hun Duitse collega's.

(4) De bevolking kwam in opstand toen hun loon werd gehalveerd.

(5) Het prinselijk paar en hun kinderen brachten een bezoek aan de dierentuin.

Taalboek Nederlands (2003), p. 180

Naar collectiva kan wel met hun worden verwezen als men de afzonderlijke leden van de groep op het oog heeft.

Het comité gaf te verstaan dat een verhoging van hun (of het) presentiegeld nodig was.

Het Alkmaarse gezin logeerde de Poolse zangertjes in de kamers van hun eigen zoon en dochter.