Taaladvies.net
Afdanken / ontslaan
Vraag
Is afdanken in de betekenis van 'ontslaan' correct?
Antwoord
Ja, afdanken kan in de standaardtaal als synoniem van ontslaan gebruikt worden.
Toelichting
Afdanken komt in de standaardtaal voor als synoniem van ontslaan. In België komt het werkwoord in die betekenis wel frequenter voor dan in Nederland.
(1) Toen de directie van het casino van Chaudfontaine een aantal personeelsleden wilde afdanken, kreeg ze met de vakbonden af te rekenen.
(2) De Belgische bondscoach is afgedankt.
Afdanken komt - zeker in Nederland - frequenter voor in de betekenis 'buiten gebruik stellen'. Kledingstukken, oude apparaten kunnen worden afgedankt. Ze worden dan weggegooid of belanden op de schroothoop.
(3) De meeste bedrijven danken hun oude computersystemen met tegenzin af.
Ook het zelfstandig naamwoord afdanking in de betekenis 'ontslag' is standaardtaal.
Naslagwerken
| afdanken | ontslaan | |
| Grote Van Dale (2005) | 1 uit de dienst ontslaan | 3 ontslag geven, niet langer in dienst houden |
| Van Dale Hedendaags Nederlands (2002) | 1 afschaffen, afwijzen, ontslaan (…) syn. afserveren | 1 (iem.) niet langer in dienst houden |
| Verschueren (1996) | 1. (…) b. ontslaan, uit de dienst ontheffen (…) Syn. afscheid geven, afzetten. Tgst. aanwerven | 3. de dienst, de betrekking opzeggen van (…) Syn. *afdanken |
| Koenen (1999) | 1 uit de dienst ontslaan | 1 ontheffen, vrijgeven (…) 2 niet langer in dienst houden, de betrekking opzeggen |
| Kramers (2000) | 2 inz ZN ontslaan | vrijstellen; uit zijn dienst wegzenden of laten gaan |
| Woordenboek correct taalgebruik (2004), p. 8 | (minder gebr. naast:) ontslaan | - |
| Vlaams-Nederlands woordenboek (2003) | personeel afdanken, personeel ontslaan | - |
