Taaladvies.net
Best / het best(e)
Vraag
Is best correct gebruikt in een zin als Je komt best met de bus, om aan te duiden dat deze manier van reizen verkieslijk is?
Antwoord
Het is vooralsnog niet duidelijk of we Je komt best met de bus tot de standaardtaal in België kunnen rekenen. Standaardtaal in het hele taalgebied is Je kunt het best(e) met de bus komen.
Toelichting
Best is standaardtaal in het hele taalgebied om aan te geven dat iets (goed) mogelijk is of dat men iets (graag) wil.
(1) Hij vindt alles best.
(2) Daar wil ik best eens met u over van gedachten wisselen.
(3) A: Ik weet niet of ik dat wel durf. B: Dat durf jij best.
Het best(e) geeft aan dat iets de voorkeur verdient, verkieslijk of aan te raden is. In de functie van bijwoordelijke bepaling wordt het best(e) in dit geval in de regel gecombineerd met het hulpwerkwoord kunnen, zoals in (6a) en (7a).
(4) Het is het best(e) om met de tram te komen.
(5) Die oplossing vind ik het best(e).
(6a) Als de klachten van blijvende aard zijn, kunt u het best(e) uw huisarts raadplegen.
(7a) Je kunt het best(e) met de bus komen.
In België wordt best vaak zonder lidwoord gebruikt, ook door standaardtaalsprekers, om aan te geven dat iets 'verkieslijk' of 'aan te raden is'. Meestal ontbreekt daarbij het hulpwerkwoord kunnen. Toch is er een niet te verwaarlozen groep taalgebruikers die het woord in die betekenis afkeurt. Het is daarom vooralsnog niet duidelijk of dit gebruik van best tot de standaardtaal in België gerekend kan worden.
(6b) Als de klachten van blijvende aard zijn, raadpleegt u best uw huisarts. (in België, status onduidelijk)
(6c) Als de klachten van blijvende aard zijn, kunt u best uw huisdokter raadplegen. (in België, status onduidelijk)
(7b) Je komt best met de bus. (in België, status onduidelijk)
Het gebruik van best, gecombineerd met kunnen, in de betekenis van ‘het best’ kan overigens aanleiding geven tot verwarring. Sommige taalgebruikers zullen zin (8a) opvatten in de betekenis van (8b). Om die verwarring te voorkomen is het raadzaam de combinatie het best + kunnen te gebruiken.
(8a) Je kunt best wat minder drinken. (‘je bent ertoe in staat’)
(8b) Je kunt het best wat minder drinken (‘het is aan te raden (voor je gezondheid)’)
Een alternatief voor (8b) is de zinsconstructie in (8c), met een naamwoordelijk gezegde (het is het beste).
(8c) Het is het beste dat u wat minder drinkt.
Zie ook
Best(e) (het -)
Beter
De meeste fouten / het meeste fouten
Bronnen
Hendrickx, R. (1998). Goed beter best. Geraadpleegd op 5 december 2008 via http://www.vrt.be/taal/goed-beter-best.
Naslagwerken
| best (het-) | |
| Verschueren (1996) | C. (…) 1. het gunstigste, voordeligste dat te bereiken is (…) het -e is daar niet meer over te praten |
| Kramers (2000) | [bij best] het is het best(e) nu te vertrekken |
| Correct Taalgebruik (2006), p. 38 | [bij best] Best en het best hebben duidelijk een verschillende betekenis. Met best geeft men aan dat iets mogelijk is, terwijl men met het best een voorkeur uitspreekt. |
| Taalwijzer (1998), p. 66 | [bij best] Er is een belangrijk verschil tussen best en het best(e); best duidt een mogelijkheid aan; het best(e) betekent: bij voorkeur, verkieslijk. |
| Stijlboek VRT (2003), p. 42 | [bij best/het best] Het best duidt op iets wat bij voorkeur moet gebeuren. Het is synoniem met maar beter. In het algemeen Nederlands mag in de volgende zinnen kunnen niet ontbreken. Als je die trein nog wilt halen, kun je maar beter nu vertrekken. |
| Vlaams-Nederlands woordenboek (2003) | [bij best] in België vaak gebruikt voor: het best, de beste manier [Net als in Nederland kan 'best' een mogelijkheid uitdrukken (…). In constructies met 'kunnen', waar in Nederland 'het best', 'maar beter' gebruikt worden, staat in België vaak 'best'] |
Wegwijzer – Colofon – Contact – Vrijwaring
