Officiële spelling Nederlandse Taalunie

Onmeedogend / meedogenloos

Vraag

Zijn meedogenloos en onmeedogend allebei correct?

Antwoord

Nee, alleen meedogenloos is standaardtaal.

Toelichting

In de standaardtaal is alleen meedogenloos gangbaar.

(1) Toen hij vroeg of ze zin had om zijn moeder te vergezellen, gaf ze hem een meedogenloze blik.

Heel af en toe komt onmeedogend voor in dezelfde betekenis als meedogenloos. Hoewel de naslagwerken onmeedogend zonder meer opnemen, is het in de praktijk echter zeer weinig frequent en blijkt het bovendien door de meeste mensen niet als gewoon woord aanvaard te worden.

(2) Hij werd de prooi van een onmeedogende journalistieke actie. (geen standaardtaal)

Het eveneens zeer weinig voorkomende onmeedogenloos is een contaminatie van meedogenloos en onmeedogend. Ook onmeedogenloos is geen standaardtaal.

(3) Enkele uren geleden is een orkaan onmeedogenloos aan de stad voorbijgeraasd. (geen standaardtaal)

Naslagwerken

 

meedogenloos

onmeedogend

Grote Van Dale (2005) zonder medelijden, syn. onmeedogend

-

Van Dale Hedendaags Nederlands (2006)

1 zonder medelijden (…) syn. beenhard, (…) onmeedogend

1 harteloos, wreed, syn. meedogenloos

Verschueren (1996)

zonder mededogen, zonder medelijden, onmeedogend. (…) Syn. *barbaars

zonder medelijden, meedogenloos (…) Syn. *barbaars

Koenen (2006)

zonder medelijden; genadeloos; onbarmhartig

meedogenloos

Kramers (2000)

hardvochtig

meedogenloos, geen medelijden kennend

Correct Taalgebruik (2006), p. 151

Zowel meedogenloos als onmeedogend is correct. Onmeedogeloos is een contaminatie van meedogeloos en onmeedogend.

-

Woordenboek correct taalgebruik (2004), p. 187

[bij onmeedogenloos, dat wordt afgekeurd] meedogenloos, onmeedogend

-

Taalwijzer (1998), p. 212, 237

is correct naast *onmeedogend (onmeedogenloos is een contaminatie)

is de correcte term, naast *meedogenloos

Stijlboek VRT (2003), p. 158

[bij meedogenloos/onmeedogend/ onmeedogenloos*] Algemeen Nederlands zijn: meedogenloos, onmeedogend. Beide betekenen 'zonder medelijden'.

[bij meedogenloos/onmeedogend/onmeedogenloos*] Algemeen Nederlands zijn: meedogenloos, onmeedogend. Beide betekenen 'zonder medelijden'.